Kerkliedwiki bundels.png
Wie ons steunt met € 10,- krijgt een leuk aandenken: de unieke Ubi-cari-tas
info@kerkmuzieknetwerk.nl
Kerkliedwiki bundels.png Kerkliedwiki bevat nu informatie over ruim 4.300 liederen! Wie ons steunt met € 10,- krijgt een leuk aandenken: de unieke Ubi-cari-tas.

Dit jaar worden er opnieuw Kerkliedwiki Schrijfdagen georganiseerd. Aanmelden of meer weten over Kerkliedwiki? info@kerkmuzieknetwerk.nl

Avondmaal ter heiliging

Uit Kerkliedwiki
Ga naar: navigatie, zoeken
Avondmaal ter heiliging
Vorm Vrije vorm
Herkomst
Taal Nederlands
Land Nederland
Tekst
Dichter Huub Oosterhuis
Muziek
Componist Antoine Oomen (a)
Tom Löwenthal (b)
Gebruik
Liturgie Maaltijd van de Heer
Liedbundels
Zangen van Zoeken en Zien 631a, 631b
 SZ 405   VLB 633 (a) 

Avondmaal ter heiliging is een (kort) tafelgebed waarvoor de tekst geschreven is door Huub Oosterhuis. Zowel Antoine Oomen (a) als Tom Löwenthal (b) componeerden er muziek voor.

Opname beluisteren

De compositie van Tom Löwenthal (b) staat op de CD Laat mij maar zingen 3. Deze opname is gratis te beluisteren via Spotify (inloggen verplicht).

Tekst

Avondmaal ter heiliging
dat ons ooit verschijnen zal
de messias.
Brood van tranen om de wereld,
hartversterking wijn,
voorsmaak van geluk dat komt -
dat de kracht der hoop
ons niet begeeft.

Ontstaan

Inhoud

In Verzameld liedboek heeft deze antifoon het onderschrift: O sacrum convivium. Dat verwijst naar een antifoon die gezongen werd/wordt na het Magnificat in de Vespers van Sacramentsdag.

O sacrum convivium
in quo Christus sumitur:
recolitur memoria passionis eius:
mens impletur gratia:
et futurae gloriae nobis pignus datur.


Letterlijk vertaald:

O heilig gastmaal
waarin Christus wordt ontvangen,
de herinnering aan zijn lijden wordt hernomen,
de geest wordt vervuld met genade
en ons wordt geven het onderpand
van de toekomstige heerlijkheid.

Oosterhuis heeft alle motieven van het origineel overgenomen, maar, zo analyseert Alex Stock, hij heeft er een nieuwe draai aan gegeven.

  • Niet het avondmaal zelf is heilig, maar de uitwerking ervan: de heiliging van de mens.
  • In plaats van Christus wordt gesproken van de (Joodse) messias.
  • Het ontvangen van Christus/ de messias wordt verplaatst van het heden (het moment van het avondmaal) naar de toekomst (de komst van de messias).
  • Het lijden van de messias wordt het lijden (de tranen) van de wereld, waarvan de messias het voorbeeld is.
  • De gratia, de genade, wordt aangeduid als: hartversterking: weer een verschuiving naar de uitwerking ervan.
  • Het onderpand (de garantie) van de toekomstige heerlijkheid wordt minder vanzelfsprekend: het wordt de hoop.

Samengevat: de tekst van Oosterhuis haalt dimensies naar voren die in de middeleeuwse tekst in aanzet aanwezig zijn, maar die meer beantwoorden aan de hedendaagse geloofsbeleving.

Muziek

De muziek van Oomen (a) is eenvoudig en zeer geschikt voor gemeentezang (met vierstemmig homofoon koor). De compositie van Löwenthal (b) is bedoeld voor solisten en koor. Mede door de vioolpartij is het eerder een meditatief stuk om te beluisteren.

Muziekuitgaven

De partituur van Antoine Oomen (voor vierstemmig koor en piano) is verkrijgbaar via de webwinkel van Gooi en Sticht.

Hymnologische informatie

De partituur van de compositie van Oomen (a) is verkrijgbaar via de webwinkel van Gooi en Sticht.


Literatuur

Alex Stock (2013). Ik sta voor U. Over de poëtische theologie van Huub Oosterhuis. Utrecht: Kok. ISBN 9789043522564 (Pag. 172-177)

Externe links