Kerkliedwiki 5 jaar.png
Dit jaar is er opnieuw de Kerkliedwiki Adventskalender! En er zijn twee spellen om gratis te downloaden: een Adventskwartet en een Adventsquiz.
info@kerkmuzieknetwerk.nl
Kerkliedwiki 5 jaar.png Kerkliedwiki bestaat 5 jaar! Wie ons steunt met € 10,- krijgt een leuk aandenken: de unieke Ubi-cari-tas.

Dit jaar is er opnieuw de Kerkliedwiki Adventskalender met elke dag een mooi lied! En er zijn twee spellen om gratis te downloaden: een Adventskwartet en een Adventsquiz. Meer weten over Kerkliedwiki? info@kerkmuzieknetwerk.nl

Jeruzalem, mijn vaderstad

Uit Kerkliedwiki
Ga naar: navigatie, zoeken
Jeruzalem, mijn vaderstad
Van Jeruzalem
Vorm Strofelied
Herkomst
Titel Jerusalem, my happy home
Taal Engels
Tekst
Dichter Anoniem
Vertaler Willem Barnard
Gerben Brouwer (Fr)
Eppie Dam
Bijbelplaats Openbaring
Herkomst 16e eeuw
Metrisch 8-6-8-6
Muziek
Componist Evert Egberts (b)
Gerrit de Marez Oyens (d)
Melodie Hierusalem my happie home (a)
Auld lang syne (c)
Herkomst Engels volkslied (a)
Volkslied (c)
Solmisatie 1-3-4-5-5-6-7-6-5 (a)
3-3-3-5-5-3-2-1 (b1)
5-5-5-3-3-1-2-3 (b2)
Liedbundels
Liedboek 2013 737 (a)
Liedboek voor de kerken Gezang 265 (a)
Oud-Katholiek Gezangboek 698 (b)
 LB Fr 737 (a)   RSB 380 (c)   VL-B 173 

Jeruzalem, mijn vaderstad is een lied over de eindtijd. Het is een oud lied van een anonieme auteur. De vertaling is van Willem Barnard.

Opname beluisteren

  • Kerkdienst Christuskerk Bexstraat Antwerpen (20-11-2005)
  • Henk Lemckert op Orgel Abdijkerk van Loosduinen C.F. in sopraan (www.liedboekzettingen.nl)

Tekst

De Nederlandse tekst is auteursrechtelijk beschermd en kan daarom hier niet volledig worden weergegeven. De volledige tekst is hier te lezen. De eerste strofe luidt:

Jeruzalem, mijn vaderstad,
mijn moederhuis, wanneer
zal ik u zien zoals ge zijt,
de bruid van onze Heer?

Racistisch?

Op de website Nieuwwij (7 juli 2016) pleitte Tom Mikkers ervoor dit lied bij een eventuele tweede druk van het Nieuwe Liedboek te verwijderen omdat enkele regels opgevat kunnen worden als racistisch:

"Het lied Jeruzalem, mijn vaderstad is eigenlijk een vertaling van een Engelse hymne uit de zestiende eeuw. Het lied is een lofzang op de heilige stad Jeruzalem die aan het einde der tijden haar poorten opent voor de verdrukten en de vernederden. De strofe met "negers met loftrompetten en Joden met sterren" was door Barnard bedoeld als een navertelling van de oorspronkelijke tekst waarin het gaat om gezegende heiligen. Willem Barnard probeerde zo de eeuwen te overbruggen en het lied dichter bij de tijdgeest te brengen. Waarschijnlijk met de beste bedoelingen heeft hij hij zich hier bediend van beelden en woorden waarvan je – zeker tegen het licht van het felle anti-racisme debat – niet anders kunt dan concluderen dat we hiervan af moeten. Dit soort liederen kun je gewoon niet meer zingen."

In reactie op dit standpunt wordt onder meer betoogd dat de regels de negers met hun loftrompet / de joden met hun ster opgevat moeten worden als actuele voorbeelden van mensen die eeuwenlang zijn vervolgd, maar vooraan gezet worden in het visioen van het nieuwe Jeruzalem.

Elitair?

Om het lied te begrijpen is nogal wat encyclopedische kennis van Bijbel en Kerkgeschiedenis nodig. Met die kennis bevat de tekst evenwel enkele eigenaardige zinsneden.

  • Maria, denkend aan de stal,/ zingt het magnificat - maar Maria zong het Magnificat vóórdat ze in de stal terechtkwam. Dit lied beoogt echter geen historisch verslag te geven, maar een visioen van het nieuwe Jeruzalem. In dat nieuwe Jeruzalem zal Maria haar magnificat zingen.
  • Te Deum zingt Ambrosius / en alle vaders mee, is niet alleen een ongrammaticale zin, maar wekt de suggestie dat Ambrosius de schrijver van het Te Deum zou zijn. Wellicht was de oorspronkelijke tekstdichter uit de 16e eeuw die mening toegedaan, maar Wikipedia meldt anders(geciteerd op 6-7-2016):

De lofzang is ontstaan rond het jaar 400 n.Chr., gesteld in ritmisch proza en wordt tegenwoordig toegeschreven aan Nicetas van Remesiana. Legendarisch is het verhaal dat bisschop Ambrosius van Milaan deze tekst in beurtzang met Augustinus zou hebben gezongen ter gelegenheid van diens doop. Het Te Deum wordt daarom ook wel de Ambrosiaanse lofzang genoemd.

Nog daargelaten dat niet alle kerkgangers en -zangers bekend zijn met Ambrosius en/of het Te Deum.

Muziek

Muziekuitgaven

Zie het artikel Zie Hierusalem my happie home (melodie) voor een overzicht van alle (orgel)literatuur en koorbewerkingen van deze melodie.

Beginnetje 2.png Dit artikel is helaas nog slechts een beginnetje.
Voor meer beginnetjes zie de categorie Kerkliedwiki:Beginnetje lied

Hymnologische informatie

Gerben Brouwer en Eppie Dam hebben de Friese vertaling gemaakt: Jeruzalem, myn Heite stêd

Literatuur

Toelichtingen:

  • Met uw instemming 31
  • Muziek & Liturgie okt. 2008, blz.20 (W.Kloppenburg)